Paylaşımın Ve Sohbetin Tek Adresine HoşGeldin, Ziyaretçi!

Forum içeriğine ve tüm hizmetlerimize erişim sağlamak için foruma kayıt olmalı ya da giriş yapmalısınız. Foruma üye olmak tamamen ücretsizdir.

Ahmet Hâşim

Ahmet Hâşim

Ahmed Haşim, 1884'te Bağdat'ta doğdu, 1933'te İstanbul'da yaşamını yitirdi. Fizan Mutasarrıfı Arif Hikmet Bey'in oğlu. Çocukluğu Bağdat'ta geçti. 12 yaşında annesinin ölümü üzerine babasıyla birlikte İstanbul'a geldi. Mektebe-i Sultani'de (Galatasaray Lisesi) yatılı okudu. Tevfik Fikret ve Ahmed Hikmet Müftüoğlu'nun öğrencisiydi. 1907'de mezun oldu. Bir süre Reji İdaresi'nde çalıştı. Bir yandan da Hukuk Mektebi'ne devam etmeye başladı. İzmir Sultanisi Fransızca öğretmenliğine atandı. Hukuk eğitimini bırakıp İzmir'e gitti. 1912-1914 arasında Maliye Nezareti'nde çevirmenlik yaptı.
Hayatı
Bağdat'ta doğmuştur. Babası mülkiye kaymakamlarından ve Bağdat'ın eski ve bilinen ailelerinden biri olan Alusizadelere mensup Arif Hikmet Bey; annesi ise yine Bağdat'ın ileri gelenlerinden Kahyazadeler'in kızı Sara Hanım'dır. Meşhur tefsir alimi Mahmud el Alusi Ahmet Haşim'in babasının dedesidir. Babasının Arabistan vilâyetlerindeki memuriyetleri sebebiyle düzensiz bir ilkokul tahsili gördü. Aynı sebepten dil olarak da sadece Arapçayı öğrendi. Annesinin ölümü üzerine 12 yaşında babasıyla birlikte İstanbul'a geldi. 1897'de Galatasaray Sultanîsi'ne yatılı olarak verildi. Hâşim'in sanat ve edebiyata ilgisi Galatasaray Sultanîsi'nde başlar. Bilinen ilk manzumesi "Leyâl-i Aşkım" 1901'de "Mecmua-i Edebiyye"de yayınlandı. Bu dönemde Muallim Naci, Abdülhak Hâmid, Tevfik Fikret ve Cenab Şahabeddin'in tesiri altında kaldı. Son sınıfta iken Fransız şiirini ve sembolistleri tanıdı. Bundan sonra kendi şahsiyetini gösterdi ve ilk şiirlerini kitaplarına almadı. 1905 - 1908 yılları arasında yazdığı ve Piyâle kitabına aldığı "Şi'r-i Kamer" serisindeki şiirleri hayal zenginliği, iç ahenkteki kuvvet ve büyük telkin kabiliyeti ile dikkat çekti ve beğenildi. 1909'da kurulan Fecr-i Âtî'ye girdi. 1907'de mezun olunca Reji İdaresine memur olarak girdi. Bir taraftan da Mekteb-i Hukuk'a devam etti. I. Dünya Savaşı'ndaki askerliği (1914 - 1918) sırasında Çanakkale Cephesinde bulundu. Ayrıca Anadolu'nun çeşitli yerlerini görme fırsatı buldu. 1924'te Paris'e, 1932'de de hastalığı sebebiyle Frankfurt'a gitti. Çeşitli yerlerde memur olarak çalışan Ahmet Hâşim, daha çok öğretmenlik yaptı. Sanâyi-i Nefise Mektebi'nde (Güzel Sanatlar Akademisi) mitoloji dersleri hocalığı ve Mülkiye Mektebi'ndeki Fransızca öğretmenliği görevlerine ölünceye kadar devam etti.

"Edebiyatı ideolojinin değil, estetiğin emrine vermek." Prensibinden hareket eden Fecr-i Âtî grubunun yayın organı Servet-i Fünûn dergisinde şiirler yayınladı ve Servet-i Fünûn - Edebiyat-ı Cedide - topluluğuna yapılan hücumlara makaleleriyle katıldı. 1911'de yayınlanan Göl Saatleri adlı şiirleriyle haklı bir şöhret kazandı. Fecr-i Atî dağıldıktan sonra siyasî ve edebî akımların dışında kendisine has bir şiir ve nesir anlayışının tek temsilcisi olarak kaldı.

Dış dünya gözlemlerini kendi prizmasından geçirerek anlatır; sonbahar, akşam kızıllığı ve karamsarlık önemli temalardır. Ahmet Haşim fıkraları, denemeleri ve gezi yazılarıyla da önemli bir yazardır. Düz yazılarında dili sade ve oldukça başarılıdır. Mezarı Eyüp Sultan Camii yakınındadır.
Ahmet Hâşim (özet)
  • Fecr-i Âti topluluğunun en güçlü şairidir.
  • Şiirlerinde musiki de vardır.
  • Empresyonizm ve sembolizmin etkisiyle şiirler yazar.
  • Ona göre şiir, anlamın ve ahengin uyumundan doğar.
  • Ahenk kavramına büyük önem verir.
  • Sanatçıya göre gerçek şiir, nesre çevrilmesi mümkün olmayan bir şiirdir.
  • Aruz ölçüsüyle yazan şair, Arapça ve Farsça sözcüklere de bolca yer verir.
  • Haşim, anlamca kapalı olan şiirleri sever.
  • Serbest müstezata ilgi duyar. Haşim'e göre şiirlerde "açıklık" ve "fikir" gereksizdir.
  • Şiir, anlamını okuyucudan almalıdır. Okuyucu kendi gücü oranında yorum yapmalıdır.
  • "Piyâle" Haşim'in olgunluk dönemi şiirlerini kapsamaktadır.
  • Bu dönemde hayat ve kadın karşısında kendisini yalnızlık içinde bulan sanatçının ruh yansımaları vardır.
  • Ahmet Haşim, hece ölçüsünü musiki açısından yeterli görmez, serbest müstezatı Servet-i Fünûnculardan daha rahat kullanır.
  • Şiirlerinde tasvire yer veren sanatçı sıfatları da çok kullanır.
  • Sembolizmin ahenk ve anlam kapalılığı ilkesinden; empresyonizmin izlenimlerinden yararlanır.
  • Sanatçı, toplumsal sorunlara ilgisizdir. Şiirlerinin konusunu hüzün, yalnızlık, ölüm, aşk gibi bireysel konular oluşturur.
  • Haşim'e göre şiir, musiki ile söz arasında; fakat sözden çok musikiye yakın bir dildir. Şiirlerin, açık ve anlaşılır olmasına karşıdır. Haşim; sarı, kırmızı, siyah renkleri kullanır.
  • Şiirlerinde duygusallığa anlam kargaşalığına önem veren sanatçı nesirlerinde açık, yalın, anlaşılır bir üslupla karşımıza çıkar. Sanatçının fıkraları, edebi tenkitleri, gezi yazıları vardır. Ayrıca nesirlerinde sosyal konulara da ağırlık verir
Ahmet Haşim’in Edebî Kişiliği
Cumhuriyet dönemi şiirinin üzerinde yükseleceği sacayağının üçüncüsü Ahmet Hâşim‘dir. Yaşarken Göl Saatleri (1921) ve Piyale (1926) adlarıyla iki şiir kitabı çıkaran şairin bunların dışında kalanlarla birlikte bütün şiirleri daha sonraki yıllarda birçok defa basılmıştır.

İlk şiirlerini 1901’den itibaren yayımlamış olmakla birlikte asıl çıkışını II. Meşrutiyet’ten sonra yazdığı “Şii’r-i Kamer” şiir dizisi, “Yollar”, “Zulmet” “O Belde” gibi şiirleriyle yapmıştır

Hâşim’in sanat anlayışının temelinde şiirin tamamen kişisel bir alan olduğu görüşü yatar. Öyle ki Çanakkale savaşına bizzat katılmış olmakla birlikte ne bu savaşla, ne de herhangi bir tarihsel, toplumsal olayla ilgili tek bir dize yazmıştır.

Orhan Okay, Ahmet Hâşim’in şiirinin kaynaklarını;
“1. Şairin ferdi hayat ve şahsiyetinden gelen unsurlar,
2. Türk şiir geleneğinden gelen unsurlar,
3. Fransız sembolizminden gelen unsurlar” olmak üzere üç noktada toplamaktadır.

Hâşim şiiri, bu üç kaynağın özgün bir bireşimi olarak yeni Türk edebiyatında saf şiirin öncüsü kabul edilmiştir. “Bir Günün Sonunda Arzu” başlıklı şiirinin yayınlanmasından sonra yapılan eleştirileri cevaplamak üzere yazdığı ve daha sonradan Piyale kitabının başına “Şiir Hakkında Bazı Mülahazalar” başlığı ile aldığı “Şiirde Mâna ve Vuzuh” yazısı Türk şiirinin modernleşmesindeki temel taşlardan birisidir.

Şair bu yazıda şiirin “anlaşılmak için” yazılmadığını, “sözle musikî arasında sözden ziyade musikiye yakın” bir ara-dil olduğunu belirtir. Onun bu görüşleriyle Yahya Kemal‘in “derûnî âhenk” kavramı arasında büyük bir paralellik bulunur.

Öte yandan Ahmet Hâşim’in Türk edebiyatında kendine özgü bir yer edinmesini sağlayan öğelerin başında imge dünyası gelir.

Seyreyledim eşkâl-i hayâtı
Ben havz-ı hayâlin sularında
Bir aks-i mülevvendir onunçün
Arzın bana ahcâr u nebâtı

diyen şairin şiirlerindeki imgeler sembolizm ile empresyonizm (izlenimcilik) arasında değişen ve okurda zaman ve mekân-dışılık duygusu veren hayallerdir. Onun hayal dünyası, zekânın eşya üzerindeki değiştirme gücünün bir göstergesidir,

Nasıl istersen öyle dinle bakın
Dalların zirvesindeyiz ancak
Yarı yoldan ziyade yerden uzak
Yarı yoldan ziyade mâha yakın

dizelerinde de ifade ettiği gibi şiirleriyle “yerden” uzaklaşmış, kendine özgü bir dünya oluşturmuştur; ancak bu dünyanın, metafizik bir açılımı olduğunu, eşyanın ötesine geçtiğini söylemek zordur.

Cumhuriyet dönemindeki pek çok şair Ahmet Hâşim’in bu imge dünyasının etkisi altında kalmıştır. Gerçekten de son şiirlerinde belirgin bir sadeleşme görülse bile, dilinin eskide kalmış olmasına karşın Hâşim’in şiirlerinin hep gündemde kalmış olması onun zengin imge dünyasından kaynaklanır.

Âkif duyguyu doğallıkla şiirleştirmesini sağlayan içtenliği ve şiir dilini konuşma dili esnekliğine ulaştırması bakımından, Yahya Kemal şiirlerine bir ses genişliği ve âhengi sağlayan dil disiplini ile ve Hâşim de özgün imgeleriyle modern Türk şiirinin kurucu üç şairi olarak, Cumhuriyet dönemi şiirinin temellerini oluşturur.
Eserleri
Şiirleri
  • Ağaç
  • Akşam yine toplandı derinde
  • Bahçe
  • Bir günün sonunda arzu
  • Bir Yaz Gecesi Hatırası
  • BülBül
  • Başım
  • Gece
  • Gelmeden Evvel Geldin Birlikte
  • Havuz
  • Hayal-i Aşkım
  • Karanfil
  • Karanlık
  • Kari'e
  • Mehtapta Leylekler
  • Merdiven (Popüler)
  • Mukaddime
  • O belde
  • O Eski Hücreye Benzer ki
  • Orman
  • Öğle
  • Parıltı
  • Seher
  • Sonbahar
  • Süvari
  • Şafakta
  • Şairsiz Dünya
  • Tahattur
  • Yarı Yol
  • Göl saatleri
  • Piyale

Diğer eserleri
  • Gurabahane-i Laklakan (1928), Deneme
  • Bize Göre (1928), Deneme
  • Frankfurt Seyahatnamesi (1933), Gezi yazısı
Hakkında Yazılmış Kitaplar
  1. 1933 Ahmet Haşim, Kerim Sadi, İnsaniyet Kütüphanesi Neşriyatı, İstanbul,
  2. 1934 Ahmet Haşim Monografi, Yakup Kadri Karaosmanoğlu,
  3. 1934 Ahmet Haşim Poyimita [Rumca] (Ahmet Haşim'in Şiirleri) , Kaspakis V. , İstanbul,
  4. 1934 Ahmet Haşim, Kunt Ozan, Arkadaş Basımevi, İstanbul,
  5. 1937 Ahmet Haşim Hayatı ve Eserleri, Yusuf Ziya Ortaç, İstanbul,
  6. 1937 Ahmet Haşim. Ahmet Cevat, Çığır Kitabevi, İstanbul,
  7. 1938 Ahmet Haşim ve Sembolizm, Suut Kemal Yetkin, Cumhuriyet Halk Partisi Yayını, Ankara
  8. 1941 Ahmet Haşim. Hayatı, Seçme Şiir ve Yazıları, Murat Uraz, Semih Lütfi Kitabevi, İstanbul
  9. 1947 Ahmet Haşim Hayatı ve Şiirleri, Zahir Güvemli, Yeni Mecmua Yayını, İstanbul,
  10. 1947 Ahmet Haşim, Şerif Hulusi Kurbanoğlu, Remzi Kitabevi, Ankara
  11. 1947 Sanat Sistemleri ve Ahmet Haşim'in Sembolizmi, Cemil Sena Ongun, Tefeyyüz Kitabevi, İstanbul
  12. 1952 Ahmet Haşim, Hayatı, Sanatı, Eserleri, Varlık Yayınları, İstanbul,
  13. 1958 Bütün Cepheleriyle Ahmet Haşim, İstanbul,
  14. 1959 Fecr-i Ati Şairleri: Ahmet Haşim, Rıfat Evrimer, İnkılâp Kitabevi, İstanbul,
  15. 1963 Ahmet Haşim Şiiri ve Hayatı, Abdülhak Şinasi Hisar,
  16. 1965 Ahmet Haşim'in Ruh Ülkesi, Nazan Güntürkün, İzmir,
  17. 1975 Ahmet Haşim. Hayatı, Kişiliği, Şiiri, Attila Özkırımlı, Toker Yayınları, İstanbul,
  18. 1977 Ahmet Haşim, Memet Fuat, istanbul,
  19. 1985 Ahmet Haşim, Hayatı Sanatı ve Eserleri, Turan Alptekin, Kastaş Yayınları, İstanbul,
  20. 1986 Ahmet Haşim/Yaşamı, Kişiliği, Sanatı, Seçme Şiirleri, Asım Bezirci, İnkılâp Kitabevi, İstanbul.
  21. 1987 Doğumunun Yüzüncü Yılında Ahmet Haşim, AKDTYK Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara
  22. 1997 Ahmet Haşim, Ahmet Özdemir, Boğaziçi Yayınları.
  23. 2004 Göller ve Çöller Şairi Ahmet Haşim, Ahmet Çoban, Akçağ Yayınları.
  24. 2009 Ahmet Haşim’in Poetikası Ali İhsan Kolcu : Salkımsöğüt Yayınevi. Erzurum
  25. 2009 Ahmet Haşim, İsa Kocakaplan,
  26. 2012 Ömrüm Benim Bir Ateşti Ahmet Haşim'in Hayatı, Sanatı, Estetiği, Dramı - Beşir Ayvazoğlu, Kapı Yayınları, İstanbul
  27. 2013 Bir Şair Bir Romancı Ahmet Haşim - Halide Edip Adıvar, Nazan Güntürkün, İleri Kitabevi.
  28. 2015 Ahmet Haşim, İsmail Parlatır, Akçağ Yayınları, Ankara.
  29. 2017 Ahmet Haşim'in Nesirleri, İbrahim Demirci, Ebabil Yayınları.
 
Katılım
9 May 2019
Mesajlar
833
Tepkime puanı
911
Puanları
93
Yaş
33
Cinsiyet
Kadın

İtibar Puanı:

Arap kökenli, kendisini çirkin bulduğundan, akşama, geceye özel ilgi duyarmış, çirkinliğini saklıyor diye..
 
Tüm sayfalar yüklendi.

Konuyu Görüntüleyen Kullanıcılar (Toplam:0)

Benzer konular Forum Tarih
Biyografi 0 212
Biyografi 0 154
Biyografi 0 153
Biyografi 0 157

Benzer konular